Birleşmiş Milletler’in İşgal Altındaki Filistin Toprakları Özel Raportörü Francesca Albanese, Katar’da yaptığı bir konuşmanın ardından uluslararası bir siyasi saldırı dalgasının merkezine yerleştirildi. Ancak konuşmanın içeriğine dair ortaya atılan iddiaların çarpıtılmış olduğu yönündeki bulgular ve Birleşmiş Milletler içinden gelen destek açıklamaları, tartışmanın yalnızca bir ifade meselesi değil, aynı zamanda bağımsız insan hakları raporlamasına yönelik daha geniş bir baskının parçası olduğunu ortaya koyuyor.
Çarpıtılan sözler, büyüyen siyasi baskı
Tartışmalar, Albanese’nin Doha Forum kapsamında yaptığı konuşmada kullandığı “ortak düşman” ifadesi üzerinden başlatıldı. Başta Fransa olmak üzere bazı Batılı ülkeler, Albanese’nin bu sözlerle İsrail’i “insanlığın ortak düşmanı” ilan ettiğini iddia etti.
Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot, Albanese’yi sert sözlerle hedef alarak istifasını talep etti. Benzer açıklamalar Almanya, İtalya ve Avusturya’dan da geldi. Fransa’da bazı siyasetçilerin, Albanese’nin sözlerinin çarpıtıldığını ve dezenformasyon yapıldığını belirterek iki ayrı suç duyurusunda bulunması ise tartışmanın siyasi boyutunu daha da derinleştirdi.
Dezenformasyonun başlangıç noktası olarak, Fransız milletvekili Caroline Yadan’ın 11 Şubat’ta parlamentoda yaptığı konuşma gösterildi. Yadan, Albanese’nin İsrail’i “insanlığın ortak düşmanı” olarak tanımladığını iddia ederek, hükümeti raportörün görevden alınması için girişimde bulunmaya çağırdı.
Video incelemesi: Hedef alınan bir devlet değil, cezasızlık sistemi
Uluslararası yayın kuruluşu France 24 tarafından yapılan video incelemesi ise iddiaların bağlamından koparıldığını ortaya koydu. İncelemeye göre Albanese, konuşmasında bir devleti veya halkı değil; Filistin’deki yıkımı mümkün kılan, uluslararası hukukun ihlal edilmesine rağmen cezasızlığı sürdüren siyasi ve hukuki düzeni eleştiriyordu.
Albanese de yaptığı açıklamada, hedef aldığı şeyin bir ülke değil, insan hakları ihlallerine zemin hazırlayan ve hesap verebilirliği engelleyen sistem olduğunu vurguladı.
UNRWA Genel Komiseri Philippe Lazzarini: “Amaç, bağımsız raporlamayı susturmak”
Birleşmiş Milletler’e bağlı UNRWA Genel Komiseri Philippe Lazzarini de tartışmalara ilişkin dikkat çekici bir açıklama yaptı. Sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, Gazze’ye yönelik saldırılar boyunca insan hakları ihlallerini dile getiren kişilere karşı sistematik itibarsızlaştırma kampanyalarının yürütüldüğünü belirtti.
Lazzarini, Albanese’ye yönelik son saldırıların yalnızca bir kişiyi değil, bağımsız insan hakları raporlama mekanizmalarını hedef aldığını ifade etti. Açıklamasında şu ifadelere yer verdi:
“Sahte haberler ve kötü niyetli dezenformasyon kampanyalarına karşı tutumumuz, ahlaki duruşumuzu ortaya koyar.”
Bu değerlendirme, tartışmanın bireysel bir polemiğin ötesinde, insan hakları ihlallerini belgeleyen uluslararası mekanizmaların meşruiyetine yönelik bir mücadeleye dönüştüğü yorumlarını güçlendirdi.
BM’den uyarı: Raportörlere yönelik baskılar artıyor
Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiserliği Sözcüsü Marta Hurtado Gomez de, Albanese’ye yönelik saldırıların daha geniş bir eğilimin parçası olduğuna dikkat çekti. Hurtado, BM raportörlerinin giderek artan biçimde siyasi baskı, taciz ve itibarsızlaştırma kampanyalarıyla karşı karşıya kaldığını belirtti.
Albanese: “Gerçeği dile getirdiğim için hedef alınıyorum”
Albanese, kendisine yönelik karalama kampanyasının, İsrail’in Gazze ve Batı Şeria’daki insanlıkdışı eylemlerini eleştirdiği için yürütüldüğünü söyledi.
Albanese’nin açıklaması şöyle:
“İsrail’in Gazze ve Batı Şeria’ya yönelik imha savaşını kınadığım için karalama kampanyasına maruz kalıyorum. Batı ülkeleri beni yargılamak yerine, İsrail’in ihlallerine ilişkin sunduğum raporları tartışmalıdır.
Görevimden istifa etmeyeceğim ve uluslararası hukuku ihlal eden ve soykırımı kınamayan ülkelerden ders almayacağım.
Üç Avrupa hükümeti, hiç yapmadığım açıklamalara dayanarak, binlerce çocuğun öldürülmesine karşı göstermedikleri sertliği bana karşı gösteriyor.”
Raportör baskı ve yıldırmalara rağmen uluslararası hukuku savunmaya devam edeceğini vurguladı.
Sanat dünyasından destek büyüyor
Albanese’ye yönelik baskılara karşı uluslararası kamuoyundan da destek geldi. Aralarında aktör Mark Ruffalo, Javier Bardem, Nobel ödüllü yazar Annie Ernaux ve müzisyen Annie Lennox’un bulunduğu 100’den fazla sanatçı, Albanese’ye destek veren bir açık mektup yayımladı.
Sanatçılar, Albanese’nin hedef alınmasının, insan hakları ihlallerini belgeleyen bağımsız sesleri susturmaya yönelik daha geniş bir baskı politikasının parçası olduğunu ifade ediyor.
