Silvyo Ovadya’nın Şalom Ladino sayfalarındaki yazısına göre tarihi Kilis Sinagogu Cemaat Vakıfları desteğiyle restore ediliyor ve yakın zamanda bir açılış töreni olacak. Bu haber Ovadya’nın Türkiye Sinagogları kitabının yeni baskısını müjdelediği yazısında geçiyor.
Kilis Sinagogu’nun durumunu en son Avlaremoz 2016’da gündeme getirmişti. Serdar Korucu’nun İçinde keçi otlatılarak “korunan” Kilis sinagogu başlıklı yazısına göre Kilis Sinagogu en son terk edilmiş ve yıkılmaya yüz tutmuş bir haldeydi.
1800’lü yılların sonunda inşa edilen sinagog 70’lerin sonunda terk edilmiş, 1980’de de duvarı çökmüştü. Bir zamanlar 500 kadar kişilik bir Yahudi nüfusu olan Kilis’te uzun süredir hiçbir Yahudi yaşamıyor. Buradaki toplum da Antakya gibi Arapdilli, Antep’te ve Halep’teki daha büyük toplumlarla ilişki halinde olan bir Mizrahi Yahudi toplumuydu.
Gaziantep ve Edirne Sinagoglarının ardından Türkiye’nin her köşesinde var olan ve yıkılmaya yüz tutmuş sinagogları restore etme ilgisi artıyor. Bergama’dan Başkale’ye Yahudi kültür mirasına ilginin artması restorasyon çalışmaları açısından umut verici.
