Neve Şalom Ardından Ahrida’ya Antisemit Saldırı – Serdar Korucu

İstanbul’da 20 Temmuz akşamı Neve Şalom Sinagogu’na düzenlenen antisemit saldırı ardından Ahrida Sinagogu da hedef alındı. Açıklama Türk Yahudi Toplumu tarafından yapıldı.

Türk Yahudi Toplumu’nun sosyal paylaşım platformu Twitter’daki resmi hesabı üzerinden yaptığı açıklamada Ahrida Sinagogu’nun hedef alındığını duyurdu.

Başbakan Binali Yıldırım ve İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’ya da iletilen mesajda, “Maalesef Neve Şalom sinagogumuza yapılan provokasyonu biraz evvel en eski sinagogumuz Balat Ahrida’da yaşadık.” denildi.

İHA’nın haberine göre, Ahrida Sinagogu önünde toplanan grup ellerinde pankartlarla İsrail aleyhine çeşitli sloganlar attı. Grup daha sonra sinagogun kapısına temsili olarak x-ray cihazı koydu. Grup adına Büyük Osmanlı Derneği Genel Başkanı Bayram Demir şu açıklamayı yaptı: “İsrail Müslümanların ilk kıblesi olan Mescid-i Aksa’yı özgür bırakmalı. Müslümanlar orada rahatça özgürce ibadetlerini yapabilmeli. Biz yıllarca iç içe yaşamış, yıllarca onlara İslam’ın hoş görüsünü, saygısını, merhametini göstermiş bir milletiz. Aynı hoşgörü, merhamet ve saygıyı İsrail’den bekliyoruz. Ayrıca burada yaşayan, bu sinagoglarda ibadet edenlerden İsrail dernekleri ile bir araya gelip buradan bizden ziyade onların terör devletleri olan terörist İsrail’i uyarmalarını istiyoruz. Bugüne kadar burada ibadet edenlerin ibadetlerine, kıyafetlerine karışılmamıştır. Özgürce ibadet etmişlerdir. Bizim dinimiz de bunu emrediyor. Biz dinimizin emri gereği onlara bu saygı, merhamet ve hoşgörüyü gösterdik. Artık yeter diyoruz, İsrail haddini aşmıştır. Biz Büyük Osmanlı Derneği olarak bunun takipçisi olacağız”

Bu antisemit eylemden iki gün önce Alperen Ocakları üyeleri Neve Şalom Sinagogu’na yönelik taşlı sopalı bir saldırı düzenlemiş, bunun öncesinde Alperen Ocakları İstanbul İl Başkanı Kürşat Mican şunları söylemişti:

“Biz burada eylem gerçekleştiriyoruz. Siyonistler aklını başına alsınlar. Bizim kardeşlerimizin ibadet özgürlüğünü engellemesinler. Nasıl orada bizim ibadet özgürlüğümüzü engelliyorsanız, biz de sizin burada ibadet özgürlüğünüzü engelleriz. Nasıl bugün burada durduysak, yarın da geliriz. Buradan içeriye giremezsiniz.”

TÜRKİYE’DEKİ EN ESKİ SİNAGOG: AHRİDA

693 tarihli bir fermandan anlaşıldığına göre bu sinagog ‘Feth-i Hakani’den (İstanbul’un Fethi) önce mevcuttu. Ahrida (Ohrida, Uhr,Toh Balat) Sinagogu ismini kurucularının geldikleri Makedonya’daki Ohri kasabasından alır.

Kürkçü Çeşme Sokağı üzerinde bulunan Ahrida Sinagogu, Balat sinagoglarının en büyüğü ve en görkemlisidir. 24 Temmuz 1660 Büyük İstanbul Yangını sırasında harap olan yapı, 10 Mayıs 1694 tarihli İrade ile yenilenmiş, 1709, 1823, 1840, 1881, 1893, 1926 ve 1955 yıllarında genel veya kısmi tadilat görmüştür. Bugünkü yapının, daha önce yan yana mevcut iki sinagogun (muhtemelen biri Romaniyot diğeri Sefarad) aralarındaki duvar yıkılarak birleştirilmeleri ile oluştuğu iddia edilir.

Avlusunda bulunan kitabeye göre Sinagog 1992 yılında Naim Güleryüz’ün öneri ve girişimleri ile Jak Kamhi Başkanlığında 500. Yıl Vakfı tarafından Nedim Yahya’nın koordinatörlüğünde Yüksek Mimar Hüsrev Tayla’nın çalışması ile restore edilmiştir.

Sinagogun Tevası (Tevrat okuma kürsüsü) bir geminin pruvasını andırır. Bir inanca göre bu form Nuh’un Gemisi’ni anımsatır, bir diğer iddiaya göre ise Sefaradları İspanya’dan Osmanlı İmparatorluğu’na getiren Osmanlı kadırgalarını simgeler.

17. yüzyılda kendini Mesih ilan eden Sabetay Sevi’nin, bir Cumartesi günü içinde vaaz verdiği iddia edilen Ahrida Sinagogu II. Dünya Savaşı’nın seferberlik yıllarında bir süvari müfrezesini barındırmıştır.

Sinagogun geçmişindeki anlamlı anılardan biri, Osmanlı-Rusya savaşına katılan Osmanlı ordusunun zaferi için 18 Mayıs 1877 günü düzenlenen ve Sadrazam İbrahim Edhem Paşa ile devlet ileri gelenlerinin de katıldığı dua törenidir.

Ahrida Sinagogu, 9 Haziran 1989 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 16 Eylül 1987 tarihli kararla, Korunması Gereken Kültür Varlıkları Listesi’ne 128 Sıra No. ile dâhil edilmiştir.

Bunları da beğenebilirsiniz...